1. Αγαπητε Επισκέπτη. Ευρίσκεσαι στο Πανελλήνιο Χειρουργικό Forum, όπου μπορεις βρείς πληροφορίες για ιατρικά χειρουργικά θέματα που σε αφορούν, όπως επίσης μπορείς να υποβάλλεις ένα καινούργιο δικό σου θέμα-ερώτηση στο φόρουμ. Πρεπει να εισαι εγγεγραμμένος χρήστης για να δεις τα ποστ των μελών ή να δημιουργήσεις δικό σου post ή θέμα (thread)!

ΔΙΑΙΤΕΣ: Η ΜΕΤΡΙΟΠΑΘΗΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΝΟΣΟΓΟΝΟΥ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ

Discussion in 'Διαιτητικά θέματα' started by Μαρίνα- Διατροφολόγος, Jun 24, 2008.

Watchers:
This thread is being watched by 2 users.
  1. Τα πιο κρίσιμα προβλήματα με τις διάφορες διαιτητικές θεραπευτικές αγωγές, ισορροπημένες και μή, αντιμετωπίζονται συνήθως μετά την ολοκλήρωση της εκάστοτε διαιτητικής αγωγής. Ένα συντριπτικό ποσοστό της τάξης του 90% των ασθενών, οι οποίοι ξεκίνησαν ως νοσογόνα παχύσαρκοι (ΔΜΣ> 40 kg/m2), ανακτά τα απολεσθέντα κιλά.. Ένα παχύσαρκο άτομο παρουσιάζει συνήθως διατροφικές διαταραχές και βουλιμικά επεισόδια σαν συνέπεια της απώλειας ελέγχου όσον αφορά τη πρόσληψη τροφής.

    Στη σημερινή εποχή έχει παρατηρηθεί σημαντική αύξηση των ψυχογενών παθολογικών καταστάσεων, οι οποίες σχετίζονται με την αυξημένη θερμιδική πρόσληψη. Τέτοιου είδους διαταραχές ξεκινούν στα προεφηβικά στάδια της ζωής, για να απολήξουν στο φαινόμενο της νοσογόνου παχυσαρκίας στην ενήλικη πλέον φάση της. H διαταραχή επεισοδιακής υπερφαγίας χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπερφαγίας και πλήρη απώλεια ελέγχου όσον αφορά τη πρόσληψη τροφής κατά τη διάρκεια του επεισοδίου. Ο ρυθμός πρόσληψης τροφής είναι συνήθως κατά πολύ ταχύτερος απο τον φυσιολογικό και η λήψη τροφής μπορεί να διαρκέσει έως το σημείο της δυσάρεστης αίσθησης κορεσμού. Η λήψη μεγάλης ποσότητας τροφής συμβαίνει, ενώ απουσιάζει η σωματική αίσθηση της πείνας. Το παχύσαρκο άτομο κατά τη διάρκεια τέτοιων επεισοδίων αισθάνεται απέχθεια για τον εαυτό του, κατάθλιψη και έντονες ενοχές.

    Ο μηχανισμός της βουλιμίας σαν ορισμός προέρχεται από την αρχαιότητα. Για τους ανθρώπους εκείνης της εποχής, το αίσθημα της πείνας ήταν η μεγαλύτερη απειλή, ενώ σήμερα είναι ο «προάγγελος» μιας από τις μεγαλύτερες απολαύσεις του Δυτικού κόσμου. Ο προϊστορικός άνθρωπος κινδύνευε να πεθάνει απʼτη πείνα και όχι απʼτην ακατάσχετη βουλιμία.. Η διαφορά στην νοοτροπία της πρόσληψης τροφής στο πέρασμα του χρόνου είναι τόσο εμφανής, ώστε αν μάθαινε η προϊστορική μορφή του ανθρώπου ότι με την πάροδο τόσων αιώνων οι παχύσαρκοι άνθρωποι χειρουργούνται ώστε να σώσουν τη ζωή τους και τη ψυχική τους υγεία, σαφώς θα το αντιλαμβανόταν σαν έναν εξωπραγματικό αστεϊσμό.

    Στο 90% των περιπτώσεων, το κύριο ζητούμενο ανέρχεται στο αν θα καταφέρει ο ενδιαφερόμενος να διατηρήσει το νέο βάρος του, ή αν θα υποπέσει στην κατʼεξακολούθηση αυξομείωση του, δηλαδή στο συχνότατο παράπτωμα της «κυκλικής απώλειας κιλών». Πολλές γυναίκες οι οποίες επιβαρύνονται με ένα φυσιολογικό αριθμό κιλών κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης τους (10-13 κιλά), παρατηρούν πως μετά τη γέννα, τα κιλά τους επιστρέφουν στο μεγαλύτερο αριθμό που είχε γράψει η ζυγαριά τους πριν την εγκυμοσύνη. Το σώμα τους λοιπόν, δείχνει να παραβλέπει το γεγονός της γέννας, στο οποίο η υπερφαγία μέχρι ένα σημείο είναι επιθυμητή για τη σωστή ανάπτυξη του εμβρύου. Κατά τη διάρκεια της κύησης, ο πολλαπλασιασμός των λιποκυττάρων αποτελεί φυσιολογικό φαινόμενο. Κατά τη διάρκεια συναπτών κυήσεων όμως, ο φαύλος κύκλος των κιλών επαναλαμβάνεται, έως ότου, ανάλογα με τον αριθμό των νεογνών, η γυναίκα καταλήγει να πάσχει από νοσογόνο πλέον παχυσαρκία (ΔΜΣ > 40 kg/m2), με παράλληλη αύξηση της νοσηρότητας και της θνησιμότητάς της. Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τον οποίο η νοσογόνος παχυσαρκία αφορά ένα πολύ μεγαλύτερο ποσοστό γυναικών απʼότι ανδρών. Σʼαυτό βέβαια συντελούν κι άλλοι λόγοι κοινωνικοί, ψυχοσωματικοί, αλλά και γενετικοί-γονιδιακοί όπως η κατανομή του λίπους και η διαφορετική σύσταση του σώματος, το διαφορετικό μυϊκό σύστημα, η διάθεση για φυσική δραστηριότητα..

    Πόσο εφικτό άλλωστε είναι να διατηρήσει κάποιος τα κιλά που έχασε ώστε νʼαποφύγει το φαύλο κύκλο της κυκλικής απώλειας βάρους - «δίαιτα yo- yo», αλλά και την επιβάρυνση στην υγεία του; Φτάνοντας σε απώλεια 10% του συνολικού βάρους, εμφανίζεται ένα «τείχος». Πιο συγκεκριμένα, η απώλεια βάρους επιβραδύνεται μετά το πρώτο μήνα δίαιτας, λόγω της εμφάνισης του φαινομένου της «αντίστασης». Πρόκειται για μία φυσιολογική και αναμενόμενη αντίδραση του ανθρώπινου οργανισμού στη μειωμένη πρόσληψη τροφής, η οποία αποσκοπεί στην εξοικονόμηση ενέργειας. Ο λιπώδης ιστός σταδιακά μειώνεται, με αποτέλεσμα τη μείωση της ορμόνης «λεπτίνη», η οποία είναι υπεύθυνη για το αίσθημα της πληρότητας. Επομένως, η πείνα γίνεται όλο και πιο έντονη, ο κορεσμός δεν επέρχεται γρήγορα, και ο μεταβολικός ρυθμός σταδιακά αλλά σταθερά μειώνεται. Ο πρώην παχύσαρκος παρατηρεί το σώμα του να παίρνει τη προηγούμενη μορφή του, πολλές φορές με τη προσθήκη κάποιων παραπάνω κιλών, τα οποία τον επιβαρύνουν σωματικά, αλλά προπάντων ψυχικά. Πολλοί παχύσαρκοι αυτοαποκαλούνται «ψυχικά άρρωστοι», νιώθουν έντονη απογοήτευση, ενώ εξαντλείται η υπομονή και η επιμονή τους, καθώς και η ελπίδα τους για διατήρηση της απώλειας βάρους και επανάκτηση της υγείας τους.

    Σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, οι άνθρωποι οι οποίοι δεν αντιστέκονται στην υπερκατανάλωση τροφής κατακλύζονται από μία πληθώρα δυσλειτουργικών, αρνητικών καθώς και θετικών σκέψεων όσον αφορά την υπερβολική πρόσληψη τροφής. Για παράδειγμα, δυσλειτουργικές σκέψεις του τύπου «στο σημείο που έχω φτάσει τι νόημα έχει ακόμα μία μερίδα» ή «θα φάω κι άλλο αλλιώς πως θʼαντιμετωπίσω τη στενοχώρια μου;» είναι αρκετά συχνές, καθώς επίσης και σκέψεις θετικού περιεχομένου, όσον αφορά την ασταμάτητη λήψη τροφής: «πρέπει να φάω όλη τη μερίδα, αλλιώς πώς θα έχω την απαραίτητη ενέργεια» ή «το τελευταίο τσιμπούσι κι από Δευτέρα δίαιτα». Ουσιαστικά, σκέψεις τέτοιου είδους παγιδεύουν και μπερδεύουν το ευάλωτο άτομο, το οποίο νιώθει είτε αδικαιολόγητα στερημένο (αρνητικού τύπου σκέψεις), είτε αδικαιολόγητα άτρωτο, λόγω της υπερβολικής κατανάλωσης τροφής. Οι συνέπειες των σκέψεων αυτών είναι η χαλάρωση του ελέγχου όσον αφορά τη πρόσληψη τροφής, η οποία χαλάρωση με τη σειρά της οδηγεί κάποια στιγμή το νοσογόνο ,πλέον, παχύσαρκο άτομο στην επιλογή κάποιας διαιτητικής αγωγής.

    Υπάρχει μία πληθώρα διαιτητικών θεραπευτικών αγωγών, οι οποίες προκαλούν τη γρήγορη ή αργή απώλεια βάρους με περιορισμούς στη πρόσληψη της τροφής. Οι ισορροπημένες δίαιτες (800-1500 θερμίδες την ημέρα), περιορίζουν κυρίως το ποσοστό του λίπους των επεξεργασμένων υδατανθράκων (complex carbohydrates), αυξάνουν το ποσοστό των απλών υδατανθράκων (simple carbohydrates) ώστε να χρησιμοποιούνται σαν το πρωταρχικό «υλικό καύσης» από τον οργανισμό και επιπλέον αυξάνουν τη κατανάλωση φυτικών ινών. Όσον αφορά τις μη ισορροπημένες διαιτητικές προσεγγίσεις, προωθούν την εκλεκτική στέρηση ή υπερκατανάλωση κάποιων στοιχείων, όπως το λίπος, αλλά κυρίως την πρωτεϊνη (πχ. Atkins Diet). Οι ενδιαφερόμενοι κυριολεκτικά βομβαρδίζονται απʼτη πληθώρα των διαιτητικών αγωγών, ενώ τα περισσότερα άτομα δείχνουν προτίμηση στις μη ισορροπημένες δίαιτες, λόγω των γρήγορων αποτελεσμάτων. Σʼαυτές τις περιπτώσεις η ημερήσια πρόσληψη της πρωτεϊνης αυξάνεται σε εντυπωσιακό βαθμό (80- 85% /ημέρα), ενώ η πρόσληψη των υδατανθράκων μειώνεται δραστικά (10% /ημέρα). Αρχικά, παρατηρείται έντονη διούρηση και επομένως μία σχετική απώλεια βάρους, ενώ παράλληλα δημιουργούνται κετοξέωση του οργανισμού, συχνές ανεπάρκειες βιταμινών και ιχνοστοιχείων, καθώς επίσης και μεγάλες ποσότητες χοληστερίνης, λόγω της αύξησης της κατανάλωσης των ισοδυνάμων της πρωτείνης (κόκκινο κρέας, αυγά, τυρί).

    Μετά το τέλος των αντίστοιχων διαιτητικών αγωγών, όταν ο ενδιαφερόμενος έχει πραγματοποιήσει, έως ένα βαθμό, το στόχο του κι έχει χάσει κάποια από τα περιττά κιλά, το βάρος ανακτάται σχετικά γρήγορα, γιατί ο οργανισμός παραμένει σε κατάσταση μειωμένων καύσεων. Σε αυτή τη περίπτωση ο ασθενής έχει ανάγκη νʼαυξήσει το μεταβολικό του ρυθμό (πχ. αύξηση φυσικής δραστηριότητας, συχνά γεύματα, σωστός προγραμματισμός και ώρες γευμάτων). Ωστόσο, λόγω των πολυάριθμων διατροφικών αγωγών, το βάρος των ενδιαφερομένων αυξομειώνεται (yo-yo diet), απορυθμίζεται ο μεταβολισμός του οργανισμού, και συχνά παρατηρούνται χρόνιες διατροφικές διαταραχές, ψυχοσωματική καταβολή και πολλές φορές καταθλιπτική συμπεριφορά.

    Όταν όλες οι προσπάθειες καταλήγουν να είναι αναποτελεσματικές, τότε ο ασθενής νιώθει ντροπή και ενοχές, πολλές φορές δείχνει αντικοινωνική συμπεριφορά, και περιθωριοποιείται. Λόγω των επανειλημμένων αποτυχημένων προσπαθειών περιορισμού πρόσληψης της τροφής και του άκρως διαταραγμένου ενεργειακού ισοζυγίου, το πλεονάζον βάρος ξεπερνάει συνήθως τα 40 κιλά, με άμεση συνέπεια την απογοήτευση και ενδεχομένως κάποιες, δικαιολογημένες πλέον, ψυχολογικές διαταραχές.

    Ένας μεγάλος αριθμός ατόμων με νοσογόνο παχυσαρκία έχει επιλέξει τη χειρουργική παρέμβαση αποζητώντας καλύτερα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα, λιγότερες παρενέργειες, καλύτερη κοινωνική ζωή, ψυχική υγεία και ποικιλία στη διατροφή. Ωστόσο, θα πρέπει να γίνει συνείδηση σε όλους τους ενδιαφερόμενους πως η οποιαδήποτε χειρουργική παρέμβαση δε θα πρέπει να χρησιμοποιείται σαν «δεκανίκι» από τον ασθενή, ο οποίος θα πρέπει να προσέχει πολύ τη διατροφή του, ελέγχοντας κάποια πιθανή βουλιμική τάση (=θεραπεία με την /τον ψυχολόγο υγείας), αφού οι χειρουργικές επεμβάσεις δεν θεραπεύουν μακροπρόθεσμα τις υπερκαταναλωτικές συνήθειες, την ακατάσχετη όρεξη και την ψυχογενή παρόρμηση για φαγητό.

    Εν κατακλείδι, η πιό σωστή επιλογή για μακροπρόθεσμη απώλεια βάρους, αποτελεί η ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΗ αντιμετώπιση του προβλήματος της νοσογόνου παχυσαρκίας (με ή χωρίς χειρουργείο) με παράλληλη εξατομικευμένη παρακολούθηση απο:
    το ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΟ, ο οποίος οφείλει να «διδάξει» τον ασθενή το σωστό τρόπο σίτισης με ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΟ διαιτολόγιο, ΧΩΡΙΣ στερήσεις.
    το ΨΥΧΟΛΟΓΟ ΥΓΕΙΑΣ, ο οποίος βοηθάει:
    στην ΕΦΑΡΜΟΓΗ του ισορροπημένου διατροφικού προγράμματος μέσω της αντιμετώπισης ψυχοκοινωνικών παραγόντων οι οποίοι εμποδίζουν την πραγματοποίηση μίας σωστής διατροφικής συμπεριφοράς,
    στην αξιολόγηση της αιτιοπαθογένια παχυσαρκίας
    στην ψυχολογική εκτίμηση και κυρίως σε θέματα διατροφικής συμπεριφοράς
    στην εκπαίδευση του ασθενή για τον φαύλο κύκλο της προσπάθειας απώλειας βάρους- αύξηση και πώς να το σπάσει
    στη διαχείρηση της σκέψης τους και τα συναισθήματα τους με τρόπο που δεν θα εκτονώνονται στην διατροφή
    Last edited by a moderator: Jul 24, 2008

Share This Page